Logo

ทรัพย์สินทางปัญญาควรรู้ใน FTA ไทย-เอฟตา

ภาพประกอบคนถือหนังสือกฎหมายไทยและเอฟตาเปรียบเทียบกัน แวดล้อมด้วยไอคอนทรัพย์สินทางปัญญา

ในช่วงที่ผ่านมาประเทศไทยเดินหน้าเร่งเจรจาความตกลงทางการค้าเสรี (Free Trade Agreement: FTA) กับหลายประเทศทั่วโลก

หนึ่งใน FTA ประวัติศาสตร์ที่ลงนามเรียบร้อย นับถอยหลังรอวันบังคับใช้จริงในปี 2570 คือ FTA ไทย-เอฟตา ที่ประเทศไทยทำร่วมกับสมาคมการค้าเสรีแห่งยุโรป (European Free Trade Association : EFTA) ทั้ง 4 ประเทศ ซึ่งจะช่วยขยายโอกาสทางการค้า เสริมสร้างความสามารถในการแข่งขันและยกระดับมาตรฐานและกฎระเบียบในประเด็นการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ การแข่งขันทางการค้า และทรัพย์สินทางปัญญาให้เป็นสากลมากขึ้น

ภาพประกอบมือประสานความร่วมมือ

อยากชวนทุกคนไปสำรวจประเด็น ทรัพย์สินทางปัญญาใน FTA ฉบับนี้ เพื่อเตรียมความพร้อมก่อนเปิดประตูการค้า กับประเทศในแถบยุโรปไปด้วยกัน

เลือกหัวข้อที่คุณสนใจ

รู้จัก FTA ไทย-เอฟตา

ภาพประกอบผู้คนร่วมกันอ่านหนังสือ FTA ไทย-เอฟตา

FTA ไทย-เอฟตาเป็น FTA แรกที่ประเทศไทยทำกับประเทศในกลุ่มยุโรป โดยเอฟตาหรือชื่อไทยว่า
"สมาคมการค้าเสรีแห่งยุโรป (European Free Trade Association : EFTA)"
ประกอบไปด้วย 4 ประเทศ ได้แก่

กดอ่านข้อมูลพื้นฐาน เกี่ยวกับประเทศที่สนใจ

FTA นี้ถือเป็นก้าวสำคัญของการเปิดประตูการค้าของไทย กับประเทศรายได้สูงที่ช่วยลดข้อจำกัดการลงทุน และส่งเสริมให้ไทยเป็นศูนย์กลางอุตสาหกรรมในอาเซียน

เส้นทางกว่าจะมาเป็น FTA ไทย-เอฟตา

เลื่อนเพื่ออ่านเนื้อหา

  1. 120 มิถุนายน 2565
    ไทย-เอฟตาประกาศเริ่มต้นการเจรจา FTA
    ณ เมืองบอร์การ์เนส ไอซ์แลนด์ และจัดการประชุมเจรจารวม 10 รอบ
  2. 229 พฤศจิกายน 2567
    ไทย-เอฟตาสามารถสรุปผลการเจรจาร่วมกันได้ในการประชุมระดับหัวหน้าผู้แทนเจรจา
  3. 323 มกราคม 2568
    ไทยและประเทศสมาชิกเอฟตาได้ลงนามความตกลง FTA ไทย-เอฟตา ในช่วงการประชุม World Economic Forum (WEF) ณ เมืองดาวอส สวิตเซอร์แลนด์
  4. 4ปัจจุบัน
    ภายหลังจากทุกประเทศดำเนินกระบวนการตามกฎหมายภายในแล้วเสร็จ คาดว่าจะมีผลบังคับใช้ในปี 2570
ภาพประกอบหนังสือความตกลง FTA ไทย-เอฟตา

FTA ไทย-เอฟตา สู่โอกาสใหม่

สาระสำคัญของความตกลง FTA ไทย-เอฟตา ประกอบด้วย

15 บท และ 19 ภาคผนวก

ครอบคลุมเนื้อหาหลากประเด็น เช่น

  • การยกเว้นหรือลดภาษีนำเข้าของแต่ละประเทศ
  • การค้าบริการ การลงทุน มาตรการอุปสรรคทางเทคนิคต่อการค้า มาตรการสุขอนามัยและสุขอนามัยพืช
  • ครอบคลุมประเด็นการค้าใหม่ ๆ เช่น การส่งเสริมความโปร่งใสของการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ การแข่งขันทางการค้า การค้าและการพัฒนาที่ยั่งยืน
  • รวมไปถึงหัวข้อสำคัญอย่างการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา

ทำความเข้าใจทรัพย์สินทางปัญญา ใน FTA ไทย-เอฟตา

ภาพประกอบชายถือเอกสารฝั่ง TH และ EFTA

1กรอบใหญ่ทรัพย์สินทางปัญญา FTA ไทย-เอฟตา คุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาเพียงพอ มีประสิทธิภาพ และไม่เลือกปฏิบัติ

บทบัญญัติด้านทรัพย์สินทางปัญญาใน FTA ไทย-เอฟตา

อ้างอิง : บท 7 ทรัพย์สินทางปัญญา

สาระสำคัญของบท 7 ทรัพย์สินทางปัญญา ใน FTA ไทย-เอฟตา
กรอบสำคัญในการพิจารณาเรื่องทรัพย์สินทางปัญญา มีรายละเอียด ดังนี้

เลื่อนเพื่ออ่านเนื้อหา

ภาพประกอบสองฝ่ายเจรจาตกลงร่วมกัน
ทั้งสองฝ่ายตกลงที่จะให้ ความคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา ที่เพียงพอ มีประสิทธิภาพ และไม่เลือกปฏิบัติ

โดยต้องมีมาตรการในการบังคับใช้สิทธิที่ สอดคล้องกับบท 7 ทรัพย์สินทางปัญญา และภาคผนวก 17 การคุ้มครอง ทรัพย์สินทางปัญญา รวมถึงความตกลง ระหว่างประเทศด้านทรัพย์สินทางปัญญา ที่เป็นภาคี

ภาพประกอบการจับมือปฏิบัติต่อกันอย่างเท่าเทียม
ทั้งสองฝ่ายต้องปฏิบัติตาม
หลักการปฏิบัติเยี่ยงคนชาติ
(National Treatment)

และหลักการปฏิบัติเยี่ยงชาติที่ได้รับความอนุเคราะห์ยิ่ง
(Most-Favoured-Nation) เว้นแต่ข้อยกเว้นตามที่กำหนด
ไว้ในความตกลงทริปส์

ภาพประกอบการร่วมมือหารือภายใต้คณะกรรมการร่วม
หากมีประเด็นที่จะหารือ หรือหาแนวทาง แก้ปัญหาที่เกี่ยวข้องกับการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา ร่วมกัน จะเกิดขึ้นภายใต้คณะกรรมการร่วมของ FTA ไทย-เอฟตา

ภาพประกอบชายกำลังครุ่นคิดพร้อมเอกสารหลายฉบับ

2บทบัญญัติทั่วไปใน FTA ไทย-เอฟตา

ก่อนจะไปทำความเข้าใจรายละเอียดแต่ละประเภททรัพย์สินทางปัญญา มาดูว่าบทบัญญัติทั่วไป (General Provisions) กำหนดอะไร

อ้างอิง : บท 7 ทรัพย์สินทางปัญญา ส่วนที่ 1 บทบัญญัติทั่วไป ภาคผนวก 17 การคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา

สำหรับบทบัญญัติทั่วไปในเรื่องทรัพย์สินทางปัญญา FTA ไทย-เอฟตา มีความสำคัญในการ
กำหนดขอบเขตของ “ทรัพย์สินทางปัญญา” ไม่ว่าจะเป็นลิขสิทธิ์และสิทธิข้างเคียงเครื่องหมายการค้า
สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ การออกแบบผลิตภัณฑ์ สิทธิบัตรการประดิษฐ์ พันธุ์พืช และข้อมูลที่ไม่เปิดเผย
ตลอดจนช่วยเชื่อมโยงกับความตกลงระหว่างประเทศ
ด้านทรัพย์สินทางปัญญาฉบับต่าง ๆ ในระดับพหุภาคี

นอกจากนี้ ยังมีความสำคัญในการยืนยันถึงสิทธิของภาคีในการใช้มาตรการ
เพื่อคุ้มครองสาธารณสุขตามความตกลงทริปส์ และการส่งเสริมมาตรการที่เหมาะสมเพื่อคุ้มครอง
ทรัพยากรพันธุกรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น

บทบัญญัติทั่วไปประเด็นทรัพย์สินทางปัญญาใน FTA ไทย-เอฟตา
ประกอบไปด้วย 3 ประเด็นหลัก ดังนี้

2.1ประเด็น : ความตกลงระหว่างประเทศ ด้านทรัพย์สินทางปัญญา

ภาพประกอบการจับมือกันบนลูกโลก สื่อถึงความตกลงระหว่างประเทศ
FTA

เงื่อนไขจาก FTA : ความตกลงที่ต้องยืนยันสิทธิและพันธกรณี

FTA ไทย-เอฟตา มีเงื่อนไขให้ประเทศภาคีต้องยืนยันสิทธิและพันธกรณีภายใต้ความตกลงที่ทั้งสองฝ่ายเป็นภาคีแล้ว

  • ความตกลงทริปส์
  • อนุสัญญากรุงปารีสว่าด้วยการคุ้มครองทรัพย์สินอุตสาหกรรม
    (Paris Convention for the Protection of Industrial Property: Paris Convention)
  • อนุสัญญากรุงเบิร์นว่าด้วยการคุ้มครองงานวรรณกรรมและศิลปกรรม
    (Berne Convention for the Protection of Literary and Artistic Works: Berne Convention)
  • สนธิสัญญาความร่วมมือด้านสิทธิบัตร
    (Patent Cooperation Treaty)
  • พิธีสารที่เกี่ยวกับความตกลงมาดริดเรื่องการจดทะเบียนระหว่างประเทศของเครื่องหมาย
    (Protocol Relating to the Madrid Agreement Concerning the International Registration of Marks: Madrid Protocol)
  • สนธิสัญญามาร์ราเคชเพื่ออำนวยความสะดวกในการเข้าถึงงานที่มีการโฆษณาแล้ว สำหรับคนตาบอด คนพิการทางการเห็น และคนพิการทางสื่อสิ่งพิมพ์
    (Marrakesh Treaty to Facilitate Access to Published Works for Persons Who are Blind, Visually Impaired, or Otherwise Print Disabled: Marrakesh Treaty)

ประเทศไทย : สถานะเป็นภาคีครบหมดแล้ว

FTA

เงื่อนไขจาก FTA : ความตกลงที่ต้องเข้าร่วม ภายใน 2 ปีนับจากเอฟตา มีผลใช้บังคับ (หากยังไม่ได้เป็นภาคี) หรืออย่างน้อยต้องปฏิบัติตามสาระสำคัญของความตกลง

FTA ไทย-เอฟตา มีเงื่อนไขให้ประเทศภาคีต้องเข้าร่วมความตกลงภายใน 2 ปีนับจาก FTA ไทย-เอฟตา มีผลใช้บังคับ (หากยังไม่ได้เป็นภาคี) หรืออย่างน้อยต้องปฏิบัติตามสาระสำคัญของความตกลง ทั้งนี้ ในส่วนของ Nice Agreement สามารถปฏิบัติตามพันธกรณีโดยการมีระบบการกําหนดจําพวกสําหรับเครื่องหมายการค้าที่สอดคล้องกับ Nice Agreement

  • สนธิสัญญาว่าด้วยลิขสิทธิ์ขององค์การทรัพย์สินทางปัญญาโลก (WIPO Copyright Treaty: WCT)
  • ความตกลงเมืองนีซว่าด้วยการระบุจําพวกสินค้าและบริการระหว่างประเทศเพื่อการจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า (Nice Agreement Concerning the International. Classification of Goods and Services for the Purposes of the Registration of Marks: Nice Agreement)
    ไทยไม่ได้เป็นภาคี Nice Agreement แต่มีการใช้ระบบจำพวกสินค้าและบริการสำหรับเครื่องหมายการค้าที่สอดคล้องกับมาตรฐานของ Nice Agreement หรือ Nice Classification (NCL)

ประเทศไทย : สถานะเป็นภาคี WCT แล้ว และใช้ระบบที่สอดคล้องกับ Nice Agreement

FTA

เงื่อนไขจาก FTA : ความตกลงที่ภาคีต้องพยายามเข้าร่วม

FTA ไทย-เอฟตา มีเงื่อนไขให้ประเทศภาคีต้องพยายามเข้าร่วมความตกลง ดังต่อไปนี้

  • ความตกลงกรุงเฮกว่าด้วยการจดทะเบียนการออกแบบผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมระหว่างประเทศ (Geneva Act of the Hague Agreement Concerning the International Registration of Industrial Designs: Hague Agreement)
    ไทยไม่ได้เป็นภาคี ปัจจุบันอยู่ระหว่างแก้ไขกฎหมายที่เกี่ยวข้องเพื่อรองรับการเข้าเป็นภาคี
  • สนธิสัญญาว่าด้วยการแสดงและสิ่งบันทึกเสียงขององค์การทรัพย์สินทางปัญญาโลก (WIPO Performances and Phonograms Treaty: WPPT)
    ไทยไม่ได้เป็นภาคี ปัจจุบันอยู่ระหว่างแก้ไขกฎหมายที่เกี่ยวข้องเพื่อรองรับการเข้าเป็นภาคี

ประเทศไทย : สถานะไม่ได้เป็นภาคี ปัจจุบันอยู่ระหว่างพยายามเข้าร่วมความตกลงทั้งสองฉบับ

2.2ประเด็น : ทรัพย์สินทางปัญญา และสาธารณสุข

ภาพประกอบใบหน้ายิ้มและหัวใจ สื่อถึงสุขภาพของประชาชน

FTA ไทย-เอฟตาไม่กระทบต่อสิทธิของแต่ละประเทศในการใช้มาตรการเพื่อคุ้มครองสาธารณสุขตามความตกลงทริปส์

มีการเน้นย้ำ 3 เรื่องสำคัญ ดังนี้

  • บทบัญญัติเรื่องทรัพย์สินทางปัญญาไม่กระทบต่อปฏิญญาโดฮาว่าด้วยความตกลงทริปส์และการสาธารณสุข
  • ภาคีสามารถใช้มาตรการดูแลสาธารณประโยชน์หรือสุขภาพประชาชนได้ตามข้อตัดสินใจเกี่ยวกับความตกลงทริปส์ที่รับรองโดยสมาชิก WTO
  • ความตกลงนี้ไม่ขัดขวางการใช้มาตรการต่าง ๆ ตามความตกลงทริปส์เพื่อคุ้มครองสาธารณสุข"

ประเทศไทย : สามารถใช้ความยืดหยุ่น เช่น มาตรการบังคับใช้สิทธิตามสิทธิบัตร (Compulsory licensing) ตามความตกลงทริปส์ได้

2.3ประเด็น : ทรัพยากรพันธุกรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น

ภาพประกอบต้นไม้และพืชพันธุ์ สื่อถึงทรัพยากรพันธุกรรม

แต่ละประเทศสามารถมีมาตรการที่เหมาะสมเพื่อคุ้มครองทรัพยากรพันธุกรรม ภูมิปัญญาท้องถิ่นและการแสดงออกทางวัฒนธรรมแบบดั้งเดิมได้ โดยกำหนดให้มีการเผยแพร่กฎหมายหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง ส่งเสริมให้มีการพิจารณาเอกสารและใช้ฐานข้อมูลเกี่ยวกับภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องกับทรัพยากรพันธุกรรม รวมถึงเปิดโอกาสให้บุคคลภายนอกแจ้งข้อมูลที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้กระบวนการตรวจสอบสิทธิบัตรเป็นไปอย่างมีคุณภาพ

ประเทศไทย : อยู่ระหว่างเสนอร่างพระราชบัญญัติสิทธิบัตร พ.ศ. .... ซึ่งกำหนดให้ระบุแหล่งที่มาของทรัพยากรพันธุกรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่นในคำขอรับสิทธิบัตรการประดิษฐ์และอนุสิทธิบัตรด้วย

ภาพประกอบคนกำลังสงสัยพร้อมโล่เครื่องหมายคำถามสามอัน สื่อถึงคำถามว่าทรัพย์สินทางปัญญาคุ้มครองอะไรบ้าง

3ทรัพย์สินทางปัญญา FTA ไทย-เอฟตา คุ้มครองอะไรบ้าง

ชวนสำรวจมาตรฐานการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาของไทยในปัจจุบัน และรายละเอียดที่ระบุไว้ใน FTA ไทย-เอฟตา ทั้ง 8 หัวข้อ

อ้างอิง : ข้อที่ 2 มาตรฐานเกี่ยวกับสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญา ภาคผนวก 17 การคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญากดเลือกอ่านหัวข้อที่สนใจลูกศรลง
3.1

ลิขสิทธิ์และสิทธิข้างเคียง

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ครอบคลุมอะไรบ้าง

กําหนดให้ภาคีให้ความคุ้มครองแก่ผู้สร้างสรรค์ นักแสดง ผู้ผลิตสิ่งบันทึกเสียง และ องค์กรแพร่เสียงแพร่ภาพอย่างเพียงพอและมีประสิทธิภาพคุ้มครอง "ผู้ผลิตงานโสตทัศน์ (Audiovisual producers)" เช่น วิดีโอให้มีสิทธิแต่เพียงผู้เดียวในการทำซ้ำ ขาย/แจกจ่าย ให้เช่าหรือเผยแพร่ต่อ สาธารณชนคุ้มครององค์กรแพร่เสียงแพร่ภาพ เช่น สถานีวิทยุ/โทรทัศน์ให้มีสิทธิแต่เพียงผู้เดียว ในการทำซ้ำ ขาย/แจกจ่าย ให้เช่าหรือเผยแพร่ต่อสาธารณชน

อย่างไรก็ดีแต่ละประเทศสามารถกำหนด “ข้อยกเว้น” ได้เหมือนกับลิขสิทธิ์ทั่วไป เช่น ใช้เพื่อวัตถุประสงค์การศึกษา

ประเทศไทย : มีกฎหมายให้ความคุ้มครองผู้สร้างสรรค์ นักแสดง ผู้ผลิตสิ่งบันทึกเสียง และองค์กรแพร่เสียงแพร่ภาพ

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.2

เครื่องหมายการค้า

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ครอบคลุมอะไรบ้าง

กำหนดประเภทของเครื่องหมายที่สามารถจดทะเบียนเป็นเครื่องหมายการค้าได้ ไม่ว่าจะเป็นคำ กลุ่มคำ ชื่อของบุคคล ตัวอักษร ตัวเลข รูปร่างของวัตถุ รูปทรงสามมิติ เสียง และกลุ่มของสี

ประเทศไทย : มีกฎหมายกำหนดลักษณะทั่วไปของเครื่องหมายการค้าครอบคลุมกับสิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.3

สิทธิบัตร

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ครอบคลุมอะไรบ้าง

กำหนดหลักเกณฑ์ของสิ่งที่สามารถขอรับสิทธิบัตรได้ ได้แก่ ความใหม่ การมีขั้นการประดิษฐ์ที่สูงขึ้น และสามารถประยุกต์ในทางอุตสาหกรรมอนุญาตให้สามารถกำหนดข้อยกเว้นบางประการได้ เช่น การที่ไม่จำเป็นต้องคุ้มครองการประดิษฐ์ที่เป็นการวินิจฉัยหรือวิธีการรักษามนุษย์หรือสัตว์ เป็นต้น

ประเทศไทย : กำหนดหลักเกณฑ์ขอรับสิทธิบัตรตรงกับ สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.4

การคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : การคุ้มครอง

กกําหนดให้ภาคีพยายามคุ้มครองพันธุ์พืชใหม่อย่างเพียงพอ และมีประสิทธิภาพโดยระบบเฉพาะ (Sui Generis)

ประเทศไทย : มีกฎหมายเฉพาะ พระราชบัญญัติคุ้มครองพันธุ์พืช พ.ศ.2542

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.5

ข้อมูลที่ไม่เปิดเผย

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : การคุ้มครอง

กำหนดให้มีมาตรการทางกฎหมายที่ทําให้เจ้าของความลับทางการค้าสามารถป้องกันไม่ให้ผู้อื่นเข้าถึง ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลเหล่านั้นโดยไม่ได้รับอนุญาต ในลักษณะที่ขัดต่อแนวปฏิบัติทางการค้าที่ซื่อสัตย์ เช่น การละเมิดสัญญา การฉ้อโกง การติดสินบนหรือการจารกรรมกำหนดให้มีการคุ้มครองข้อมูลผลการทดสอบหรือข้อมูลอื่นๆ ที่หน่วยงานของรัฐกําหนดให้ยื่นประกอบการขออนุญาตวางตลาดผลิตภัณฑ์ยาหรือเคมีภัณฑ์ทางการเกษตรจากการถูกเปิดเผยหรือการนําไปใช้ใน เชิงพาณิชย์ที่ไม่เป็นธรรมหลังจาก FTA ฉบับนี้มีผลใช้บังคับเป็นเวลา 1 ปี ภาคีทั้งสองฝ่ายตกลงที่จะหารือกันเกี่ยวกับการคุ้มครองข้อมูลที่ไม่เปิดเผยจากการนําไปใช้ในเชิงพาณิชย์ที่ไม่เป็นธรรม เมื่อมีฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดร้องขอ

ประเทศไทย : มีกฎหมายคุ้มครองความลับทางการค้า

ประเทศไทย : คุ้มครองข้อมูลผลการทดสอบหรือข้อมูลที่ยื่นต่อหน่วยงานรัฐ

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.6

การออกแบบผลิตภัณฑ์

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ความคุ้มครอง

กำหนดให้คุ้มครองการออกแบบผลิตภัณฑ์อย่างเพียงพอและมีประสิทธิภาพ โดยมีอายุความคุ้มครองรวมอย่างน้อย 10 ปีอย่างไรก็ดี ภาคีอาจให้ความคุ้มครองสูงกว่านี้ได้ โดยอาจกำหนดให้ต่ออายุระยะเวลาการคุ้มครองได้คราวละ 5 ปี หนึ่งครั้งหรือมากกว่านั้น จนถึงระยะเวลาการคุ้มครองสูงสุดที่กำหนดในกฎหมายและระเบียบข้อบังคับภายในประเทศของตน

ประเทศไทย : ให้อายุความคุ้มครองการออกแบบผลิตภัณฑ์ 10 ปี และอยู่ระหว่างปรับปรุงตามมาตรฐานความตกลงกรุงเฮกฯ

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.7

สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI)

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ความคุ้มครอง

กำหนดให้มีมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันการนำสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ไปใช้กับสินค้าที่ไม่ได้ผลิตหรือมาจากพื้นที่นั้นๆ เพื่อหลอกลวงผู้บริโภคหรือเกิดการแข่งขันที่ไม่เป็นธรรมให้ผู้มีส่วนได้เสียสามารถคัดค้านหรือขอให้ยกเลิกการจดทะเบียนเครื่องหมายการค้าที่มีหรือประกอบด้วยสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ หากสินค้านั้นไม่ได้มีแหล่งกำเนิดในพื้นที่ที่บ่งชี้ไว้ และการใช้สิ่งบ่งชี้นั้นในเครื่องหมายการค้าจะทำให้สาธารณชนเข้าใจผิดเกี่ยวกับแหล่งกำเนิดทางภูมิศาสตร์ของสินค้าให้ภาคีพยายามจัดให้มีมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันการใช้สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์กับสินค้าเกษตรและอาหารกับสินค้าชนิดเดียวกันหรือที่เทียบเคียงกันได้ ซึ่งไม่ได้มีแหล่งกำเนิดจากสถานที่ที่ระบุไว้ โดยสิ่งบ่งชี้นั้นหากภายหลังจากที่ FTA ฉบับนี้มีผลใช้บังคับ ไทย หรือสวิตเซอร์แลนด์และลิกเตนสไตน์ ให้ความคุ้มครอง สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ของประเทศอื่นผ่านความตกลงระหว่างประเทศ ให้ทั้งสองฝ่ายเข้าร่วมการหารือกัน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อคุ้มครองสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ภายใต้ FTA นี้ เมื่อได้รับการร้องขอจากอีกฝ่ายหนึ่ง โดยให้เริ่มต้นการหารือโดยเร็วที่สุดที่เป็นไปได้ และไม่เกิน 2 ปี นับจากได้รับการร้องขอ

ประเทศไทย : มีมาตรการทางกฎหมายคุ้มครองสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :
3.8

สิ่งบ่งชี้แหล่งที่มา ชื่อประเทศ และตราประจำชาติ

FTA

สิ่งที่ระบุใน FTA ไทย-เอฟตา : ความคุ้มครอง

กำหนดให้มีมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันการนำชื่อประเทศของภาคีไปใช้กับสินค้าและบริการ และการใช้สิ่งบ่งชี้แหล่งที่มาที่เป็นเท็จกับสินค้า ในลักษณะที่จะทำให้ผู้บริโภคหลงผิดในแหล่งที่มาของสินค้าหรือบริการ ทั้งนี้ มาตรการทางกฎหมายดังกล่าวอาจไม่จำเป็นต้องอยู่ภายใต้กฎหมายทรัพย์สินทางปัญญา แต่อาจรวมถึงกฎหมายอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น กฎหมายคุ้มครองผู้บริโภคกำหนดให้มีมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันการนำชื่อประเทศ ตลอดจนคำแปลของชื่อประเทศ และชื่อประเทศแบบดัดแปลง ไปจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า หากจะส่งผลให้สาธารณชนหลงผิดในแหล่งกำเนิดที่แท้จริงของสินค้าหรือบริการ หรืออาจห้ามการนำชื่อประเทศไปจดทะเบียนเป็น เครื่องหมายการค้า เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากหน่วยงานที่มีอำนาจของภาคี รวมทั้งให้ป้องกันการใช้ หรือจดทะเบียนตราอาร์ม ธง หรือตราประจำชาติอื่น ๆ เป็นเครื่องหมายการค้าหรือเป็นองค์ประกอบของเครื่องหมายการค้า หากไม่เป็นไปตามเงื่อนไขตามกฎหมาย

ประเทศไทย : มีมาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครอง สิ่งบ่งชี้แหล่งที่มา ชื่อประเทศ และตราประจำชาติ

ประเทศไทย : มีกฎหมายป้องกันการนำชื่อประเทศ และ ตราประจำชาติไปจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า

อ่านเนื้อหาเพิ่มเติม :

สำรวจกลไกบังคับใช้สิทธิ
ในทรัพย์สินทางปัญญาใน FTA ไทย-เอฟตา

ภาพประกอบคนอ่านหนังสือที่มีตราชั่ง สื่อถึงการบังคับใช้สิทธิ

เพราะว่าทรัพย์สินทางปัญญาเป็นเรื่องสำคัญที่ทำให้ประเทศคู่ค้าต่างวางใจว่าสินค้าและบริการของตัวเองจะไม่ถูกเลียนแบบ เพื่อให้เกิดการรักษาสิทธิดังกล่าวได้จริงการบังคับใช้สิทธิทรัพย์สินทางปัญญาจึงถูกนำเข้ามาเป็นเครื่องมือ เพื่อหยุดความเสียหายและเอาผิดผู้กระทำผิดได้อย่างเป็นธรรม

อ้างอิง : ส่วนที่ 4 การบังคับใช้สิทธิในทรัพย์สินทางปัญญา ภาคผนวก 17 การคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญา

1กลไกจัดการสินค้าละเมิด

ภาพประกอบค้อนผู้พิพากษา สื่อถึงการจัดการสินค้าละเมิด

1.1มาตรการ ณ จุดผ่านแดน

กลไกด่านแรกในการป้องกันการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา ประกอบไปด้วยกระบวนการ ดังนี้

เลื่อนเพื่ออ่านเนื้อหา

จดแจ้งไว้ก่อน อุ่นใจกว่า
ภาพประกอบเครื่องหมายการค้าที่จดแจ้งแล้วได้รับการรับรอง
เจ้าของสิทธิสามารถจดแจ้งข้อมูล
เครื่องหมายการค้าหรือลิขสิทธิ์
ไว้กับศุลกากร
เพื่อให้เจ้าหน้าที่เฝ้าระวัง
และสกัดกั้นสินค้าละเมิด
ได้อย่างเหมาะสม
หากพบสินค้าต้องสงสัยว่าจะละเมิด
เครื่องหมายการค้าหรือลิขสิทธิ์
เจ้าหน้าที่ผู้มีอำนาจสามารถระงับ
การปล่อยสินค้าได้ด้วยตนเอง
(Ex-officio) โดยไม่ต้องรอคำร้อง
จากเจ้าของสิทธิ
เมื่อมีสินค้าต้องสงสัย เจ้าของร้องขอระงับ การปล่อยสินค้าได้
ภาพประกอบเครื่องหมายการค้าต้องสงสัยและมือห้ามปล่อยสินค้า
เจ้าของสิทธิสามารถร้องขอต่อหน่วยงานผู้มีอำนาจ เช่น ศุลกากร
ให้ระงับการนำเข้า-ส่งออกสินค้าที่ต้องสงสัยว่าละเมิด เครื่องหมายการค้าหรือลิขสิทธิ์
สำหรับทรัพย์สินทางปัญญาอื่น
หากไม่มีกระบวนการข้างต้น
ภาคีสามารถจัดให้มีมาตรการที่เพียงพอ
และมีประสิทธิภาพตามกฎหมาย
และระเบียบข้อบังคับภายในประเทศ
เพื่อป้องกันไม่ให้สินค้าที่ต้องสงสัยว่าละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา
เข้าสู่ช่องทางการค้า
ระงับแล้วเปิดโอกาส ให้ตรวจสอบ ค้นหาความจริง
ภาพประกอบแว่นขยายตรวจสอบเครื่องหมายการค้าต้องสงสัย
เจ้าหน้าที่ที่มีสิทธิเข้าตรวจสอบ
และเก็บตัวอย่างสินค้าไว้เพื่อวิเคราะห์
ทั้งนี้อาจอนุญาตให้เจ้าของสิทธิ
เข้าถึงสินค้าเพื่อตรวจสอบ
ตามเหมาะสม
เพื่อยืนยันว่าเป็นการละเมิด
จริงหรือไม่ ก่อนดำเนินการ
ทางกฎหมายต่อไป

หมายเหตุ : อาจมีข้อยกเว้นในการระงับสินค้าที่นำติดตัวมีจำนวนน้อย ไม่มีลักษณะเชิงพาณิชย์ อยู่ในสัมภาระของผู้โดยสาร

1.2มาตรการทางศาล

หน่วยงานฝ่ายตุลาการมีอำนาจสั่งการ ดังต่อไปนี้

เลื่อนเพื่ออ่านเนื้อหา

สั่งการมาตรการ ชั่วคราว เพื่อรักษา พยานหลักฐาน
ภาพประกอบมือชูขึ้นพร้อมสัญลักษณ์ห้าม สื่อถึงการสั่งระงับชั่วคราว
ศาลมีอำนาจสั่งการมาตรการชั่วคราว เพื่อระงับการละเมิดหรือรักษาพยานหลักฐานที่เกี่ยวข้องก่อนได้
นำสินค้าออกจาก ช่องทางการค้า
ภาพประกอบกล่องสินค้าและมือห้าม สื่อถึงการนำสินค้าออกจากตลาด
ศาลสามารถสั่งดำเนิน
การกับสินค้าละเมิด
ซึ่งอาจรวมถึงการนำ
ออกจากช่องทางการค้าหรือ
ทำลาย ทั้งนี้ โดยคำนึงถึง
ความร้ายแรงของการละเมิด
และผลประโยชน์ของ
ผู้ที่เกี่ยวข้องด้วย
เรียกจ่าย ค่าเสียหายทางแพ่ง
ภาพประกอบกองเงิน สื่อถึงการชดใช้ค่าเสียหาย
ศาลมีอำนาจสั่งให้
ผู้ที่ละเมิด โดยรู้หรือมีเหตุ
อันควรรู้ จ่ายค่าเสียหาย
ที่เพียงพอแก่เจ้าของสิทธิ
มาตรการทางอาญา
ภาพประกอบค้อนผู้พิพากษาและสายฟ้า สื่อถึงโทษทางอาญา
กำหนดให้มีกระบวนการ
และโทษทางอาญา
สำหรับการละเมิดสิทธิ
ที่ทำโดยเจตนาและ
"เพื่อการค้า”

2ยกระดับความร่วมมือไทยและเอฟตา

ภาพประกอบการจับมือระหว่างไทยและเอฟตา

FTA ไทย-เอฟตาเป็นกุญแจดอกสำคัญ ในการสร้างความร่วมมือด้านทรัพย์สินทางปัญญา โดยมีทั้ง

เลื่อนเพื่ออ่านเนื้อหา

การกระชับความร่วมมือ รอบด้าน
ภาพประกอบสองคนชนกำปั้น สื่อถึงการกระชับความร่วมมือ
ทั้งสองฝ่ายตกลงจะเสริมสร้างความร่วมมือด้านทรัพย์สินทางปัญญา เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาทางสังคม เศรษฐกิจ และวัฒนธรรม
เวทีแลกเปลี่ยนผ่าน การประชุมผู้เชี่ยวชาญ
ภาพประกอบสองคนพูดคุยแลกเปลี่ยนความเห็น
สามารถจัดประชุมระหว่างผู้เชี่ยวชาญ เพื่อหารือประเด็นความตกลงระหว่างประเทศด้านทรัพย์สินทางปัญญา หรือความสัมพันธ์กับประเทศนอกภาคีได้ เมื่อมีฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดร้องขอ
ภาพประกอบคนถือหนังสือกฎหมายไทยกับ FTA ไทย-เอฟตา แวดล้อมด้วยไอคอนทรัพย์สินทางปัญญา

เพราะประตูแห่งโอกาสการค้าขายไร้พรมแดนเปิดแล้ว ส่งต่องานชิ้นนี้ให้เพื่อนของคุณรับรู้ถึงประเด็นทรัพย์สินทางปัญญาใน FTA ระหว่างไทยกับเอฟตา

Share:

สร้างสรรค์โดย

กรมทรัพย์สินทางปัญญาPunch Up